Film pokazuje produkcję jabłek cukierniczych, a nie malowanie prawdziwych owoców

Copyright © AFP 2017-2022. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Nagranie, w którym można zobaczyć produkcję czekoladowych jabłek było udostępniane w mediach społecznościowych z fałszywym twierdzeniem, że producenci malują żółte jabłka na czerwono, ponieważ te lepiej się sprzedają. To jednak nieprawda. Film udało nam się odnaleźć w mediach społecznościowych na kanale chińskiej firmy cukierniczej, w którym widać produkcję czekoladowych przysmaków. Dokumenty Unii Europejskiej dotyczące dodatków do żywności wskazują, że w krajach członkowskich nie ma takich przepisów, które by pozwalały na malowanie owoców, w tym jabłek.

„Idealnie wyglądające jabłka są zwykle wynikiem syntetycznego barwnika i/lub powłoki niejadalnego wosku w celu zapobieżenia gniciu. Ponieważ jednak żółte jabłka nie sprzedają się tak dużo jak czerwone, wiele z nich zostaje pomalowanych” – czytamy w publikacji udostępnionej 6 września na Facebooku.

W nagraniu widzimy ubranych w białe fartuchy pracowników, którzy malują owoce. W dalszej części publikacji możemy przeczytać, że jabłka mogą powodować reakcję alergiczną z powodu spryskiwania ich pestycydami i ostrzega, by nie jeść czerwonych jabłek, chyba że są ekologiczne.

Nagranie było także udostępniane w języku serbskim i fińskim.

Z pomocą dziennikarzy AFP w Hong Kongu i Pekinie udało nam się odnaleźć oryginalne wideo dzięki naszywce widocznej na białych kombinezonach noszonych przez pracowników. Chińska firma cukiernicza ma konto w mediach społecznościowych i siedzibę w prowincji Yunnan w Chinach. Hashtagi, które wykorzystuje w swoich publikacjach to #ChocolateApple i #ChocolateGiftExpert

Nagranie pokazuje malowanie jabłek cukierniczych

Pracownicy, których widać na filmie mają na sobie białe fartuchy z czerwonymi naszywkami przedstawiającymi chińskie litery:

Zrzut ekranu nagrania, na którym widać tekst widoczny na naszywce jednego z pracowników, wykonano 23 sierpnia 2022 roku

Zapytaliśmy się dziennikarzy AFP w Chinach, co ten napis może oznaczać. Okazuje się, że tekst na naszywce to "巧贝思", w mandaryńskim pinyin, Qiao Bei Si.

Nasze poszukiwania w chińskiej wyszukiwarce Baidu pokazują, że firma cukiernicza o takiej nazwie rzeczywiście istnieje. Jej dane dostępne są w rejestrze firm chińskiego rządu i pokazują, że posiada licencję na produkcję słodyczy w mieście o nazwie Kunming w prowincji Yunnan w południowo-zachodnich Chinach. Firma widnieje również w innych chińskich katalogach biznesowych, na przykład tutaj i tutaj. Podany adres firmy to strefa ekonomiczne Jinhua w dystrykcie Kunming.

Zrzut ekranu z chińskiego rejestru przedstawiający informacje o firmie cukierniczej, wykonano 26 sierpnia 2022 roku

Konto firmy cukierniczej udało nam się również odnaleźć na platformie społecznościowej Douyin (chińska aplikacja podobna do TikToka). Wśród filmów, które opublikowała firma, AFP udało się odnaleźć nagranie, na którym widać film z malowanymi jabłkami. Został on opublikowany 2 listopada 2021 r. Wśród hashtagów, które towarzyszyły wideo znalazły się m.in. #ChocolateApple i #ChocolateGiftExpert.

Firma na swoim koncie w mediach społecznościowych udostępniła także nagrania pokazujące filmy z innymi wyrobami cukierniczymi w kształcie jabłek, na przykład tutaj i tutaj. Nagrania pokazują skorupki w postaci jabłek, które są wypełnione słodyczami lub nadzieniem przypominającym mus.

Wysłaliśmy do firmy pytania z prośbą o komentarz w tej sprawie, ale wciąż nie dostaliśmy od niej odpowiedzi.

Zrzut ekranu z konta firmy cukierniczej na platofmie Douyin pokazujący podgląd filmów z produkcji słodyczy, wykonany 25 sierpnia 2022 roku

Malowanie owoców jest niedozwolone w prawodawstwie Polski i Unii Europejskiej

Jak wynika z informacji „Food Allergy Canada”, organizacji pozarządowej badającej alergie wynikające ze spożywania żywności, alergie spowodowane rozpylanymi na owoce pestycydymi zdarzają się zazwyczaj rzadko. Ogólnie rzecz biorąc, „reakcja alergiczna na owoce lub warzywa jest wywoływana przez nadmierną reakcję układu odpornościowego na białko znajdujące się w danym pożywieniu” – czytamy na stronie.

Dopuszczalne limity różnych pestycydów stosowanych w przypadku jabłek dostępne są na stronie Unii o nazwie „Eu Pesticides Database”.

Przepisy Unii Europejskiej dotyczące dodatków do żywności zabraniają barwienia jabłek. Kwestie barwienia substancji spożywczych, w tym owoców i warzyw w krajach Unii Europejskiej (w tym w Polsce) reguluje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1333/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności.

Świeże owoce i warzywa są żywnością nieprzetworzoną, a zatem do produktów tych nie dopuszcza się żadnych barwników. Mówi o tym załącznik II do rozporządzenia nr 1333/2008. „Świeże warzywa i owoce są objęte kategorią 04.1.1 lub 04.1.2. Do produktów tej kategorii nie są dopuszczone żadne barwniki” – przekazała w mailu do AFP 27 września 2022 r. Joanna Gajda-Wyrębek, specjalista badawczo-techniczny w Zakładzie Bezpieczeństwa Żywności Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH-PIB.

Jak przekazała AFP 26 września 2022 r. dr Agnieszka Szymecka-Wesołowska z Centrum Prawa Żywnościowego i Produktowego, w świetle rozporządzenia „do żywności nieprzetworzonej, do której należą świeże owoce i warzywa” nie jest dozwolone dodawanie barwników na tzw. „zasadzie przenoszenia (czyli jako komponenty innych składników)”.

Szymecka-Wesołowska tłumaczy, że z drugiej strony, można by teoretycznie rozważać „dodatek tzw. żywności barwiącej, której stosowanie nie jest objęte rozporządzeniem 1333/2008”. Jak mówi, dotyczy to „preparatów czy składników pochodzenia naturalnego otrzymanych z owoców, warzyw i innych części jadalnych roślin (np. sok z buraka)”.

Ale taki dodatek „mógłby zostać uznany za wprowadzanie konsumenta w błąd i fałszowanie produktu”, jeśli konsument nie otrzymałby jasnej informacji o barwiącym składniku – zauważa Szymecka-Wesołowska i dodaje, że „przepisy prawne przewidują bardzo dotkliwe sankcje za fałszowanie żywności” w postaci kar pieniężnych.

Tłumaczenie: