Národná pamiatka Devils Tower v štáte Wyoming 15. mája 2016 ( AFP / MLADEN ANTONOV)

Góra Devils Tower w Stanach Zjednoczonych nie jest pozostałością po pradawnym drzewie

Copyright © AFP 2017-2021. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Teoria o gigantycznym systemie korzeniowym znajdującym się pod górą Devils Tower w stanie Wyoming miała na Facebooku ponad pół tysiąca udostępnień. Nie jest ona prawdziwa. Skała ma pochodzenie wulkaniczne i powstała 50 milionów lat temu z roztopionej magmy pod powierzchnią Ziemi. Stopniowo miękkie warstwy osadowe ulegały erozji odsłaniając obecną formę twardszej skały wulkanicznej.  

„Naukowcy z Departamentu Parków Stanowych Wyoming prowadzili fotograficzne odczyty sejsmiczne pod wieżą i odkryli niewiarygodnie duży skamieniały system korzeniowy poniżej wieży. Departament parków wydał oświadczenie: «Odkryliśmy coś, co wygląda jak gigantyczny system korzeniowy wyrastający z podstawy The Devils Tower. System korzeni został zmierzony na głębokości 6.5 km i szerokości 11 km»” – czytamy w publikacji udostępnionej w 2020 r., która miała 521 udostępnień.

Zrzut ekranu z Facebooka wykonany 28 października 2021 roku

Podobne posty były udostępniane również w języku słowackim, a twierdzenia w tej publikacji nie są jednak prawdziwe.

Góra Niedźwiedzia

Devils Tower (dosł. Wieża Diabła) to skała będąca narodowym pomnikiem geologicznym pochodzenia wulkanicznego w północno-wschodnim stanie USA – Wyoming. Przez niektóre plemiona rdzennych Amerykanów, którzy nazywali ją „Górą Niedźwiedzia”, uważana jest za święte miejsce.

Twierdzenie, że skała jest pozostałością po mitycznym drzewie krąży w internecie od kilku lat.

W przeszłości twierdzenie zostało zweryfikowane przez takie organizacje jak: Reuters, Politifact, USA Today, Snopes, Lead Stories i Check Your Fact.

Po raz pierwszy twierdzenie pojawiło się w publikacji na Facebooku 31 lipca 2017 r. Post został udostępniony przez satyryczną stronę „Casper Planet”, której autorzy w zakładce „informacje” piszą o sobie, że „dostarczają wiadomości, które nie mają znaczenia. (…) Satyra, humor i opinie, nazwy oraz miejsca są zmyślone”.

W przeszłości autorzy „Casper Planet” udostępniali zdjęcie wyśmiewające start rakiety kosmicznej „Blue Origin” Jeffa Bezosa, prezesa Amazonu czy apel przeciwników samochodów, by zakazać używania tych pojazdów.

Stacja radiowa KGAB w Wyoming żartobliwie wzywała czytelników do pomocy w rozpowszechnianiu nowego mitu o skale Devils Tower w sierpniu 2017 r.

Podobne twierdzenia o Devils Tower były również rozpowszechniane przez sympatyków teorii spiskowej o płaskiej ziemi (1, 2, 3).

Teoria o systemie korzeniowym rozpowszechniła się tak bardzo, że na Facebooku powstała grupa zrzeszająca ponad 47 tys. sympatyków, którzy wierzą w mity o pradawnych drzewach, które osiągały ogromne rozmiary. Użytkownicy dzielą się zdjęciami różnych formacji skalnych na całym świecie, twierdząc, że są to pozostałości po wielkich drzewach.

Devils Tower to pozostałość po aktywności wulkanicznej

Skała wulkaniczna o wysokości 386 metrów została ustanowiona w 1906 r. amerykańskim pomnikiem narodowym przez prezydenta Theodore’a Roosevelta i odwiedza ją ponad 500 tys. turystów rocznie, w tym m.in. pasjonaci wspinaczki (1, 2).

Jak czytamy na stronie dotyczącej parków narodowych w Stanach Zjednoczonych (US National Park Service), skała Devils Tower powstała na skutek tzw. intruzji wulkanicznej, czyli wciśnięcia się magmy w wyższe partie skorupy ziemskiej pod powierzchnią Ziemi na głębokości od 1,5 do 3 km. Na tą chwilę naukowcy nie są zgodni co do tego, jak dokładnie magma się ochłodziła i czy utworzyła tzw. diatrem (kanał doprowadzający magmę do krateru wulkanu na powierzchni).  

Konsensus naukowy jest taki, że przez miliony lat miękkie warstwy osadowe wokół stwardniałej magmy ulegały erozji pod wpływem wiatru i wody. Stopniowo zastygła w głębi skorupy magma przybrała obecną formę. 

Miłośnicy wspinaczki skałkowej wspinają się po formacjach skał wulkanicznych Devils Tower, 15 maja 2016 roku ( AFP / Mladen Antonov)

O pochodzeniu wulkanicznym świadczą również sześciokątne kamienne kolumny, które widać na skale. Powstały one w wyniku stygnięcia gorącej magmy lub lawy. Takie podobne skały można znaleźć w Kalifornii, Islandii i Słowacji.

Monumentalna góra pojawiła się w kilku filmach, a najsłynniejszy z nich to bez wątpienia „Bliskie spotkania trzeciego stopnia” Stevena Spielberga z 1977 roku.

Wniosek: Devils Tower nie jest częścią pradawnego drzewa. Teorię wymyślił amerykański satyryczny fanpage. Naukowcy podkreślają, że skała powstała w wyniku intruzji wulkanicznej. Stopniowo miękkie warstwy osadowe ulegały erozji, tworząc obecną formę skały wulkanicznej.

Tłumaczenie: