(FILES) In this file photo taken on March 05, 2020 a person takes from a bottle of hydroalcoholic hand sanitizer in Paris amid a spread of COVID-19, the novel coronavius. - US vodka distiller Tito's has warned buyers that making hand sanitizer out of its liquor will not help them fight off the coronavirus, in response to a surge of internet users boasting of making their own moonshine virus protection. I made some hand sanitizer out your vodka. The hand sanitizer doesn't taste bad either. Cheers to Tito's vodka. Keeping me germ-free and feeling good at the same time, said Texas-based Twitter user Snottypotty. (Photo by Lionel BONAVENTURE / AFP) (AFP / Lionel Bonaventure)

Ta lista porad nie pomoże ci zwalczyć koronawirusa

Copyright AFP 2017-2020. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Lista porad o tym jak zabezpieczyć się przed nowym koronawirusem była udostępniana mnóstwo razy przez różnych użytkowników Facebooka. Wiele z tych wskazówek wprowadza w błąd - zarówno eksperci, jak i światowe instytucje zdrowia przekonują, że nie ma wystarczających badań nad koronawirusem, by móc wysnuwać tak daleko idące wnioski.

Wiadomość, w której można przeczytać o „ważnych informacjach od znajomego wirusologa” bardzo szybko rozprzestrzeniła się na Facebooku. 

Zrzut ekranu z 12 marca 2020 r.

Wiadomość krążyła również wśród znajomych na messengerze. I miała być rzekomo przekazywana od „czeskich przyjaciół”.

Zrzut ekranu z Facebooka z 12 marca 2020 r.

Podobna wiadomość była udostępniana również wśród użytkowników z Kanady, Stanów Zjednoczonych, Francji, Wybrzeża Kości Słoniowej, Wielkiej BrytaniiSri Lanki

Według tego, co udało się ustalić dziennikarzom AFP, większość wskazówek podanych w wiadomości opiera się na fałszywych przesłankach. Wszystkie opisujemy poniżej i sprawdzamy po kolei:

„Jeśli masz katar i plwocinę z przeziębieniem, to nie może to być nowy typ zapalenia płuc koronawirusa, ponieważ zapalenie płuc koronawirusa COVID-19 jest suchym kaszlem bez kataru”.

Fałsz: Jak powiedział AFP prof. Brandon Brown, epidemiolog z Uniwersytetu Kalifornijskiego, koronawirus może powodować nieżyt nosa, katar i plwocinę, ponieważ początkowe objawy są podobne do klasycznego przeziębienia. 

Jak informuje WHO i CDC (Centrum Kontroli i Prewencji Chorób w Stanach Zjednoczonych), najczęstszymi objawami COVID-19 są gorączka, zmęczenie i kaszel, ALE niektórzy pacjenci mogą także mieć niedrożny nos, katar, ból gardła lub biegunkę. Objawy są zazwyczaj łagodne i narastają stopniowo. Niektórzy zakażają się, ale nie wykazują żadnych objawów i nie czują się źle. Większość ludzi (około 80 proc.) wraca do zdrowia bez konieczności specjalnego leczenia. 

„Najpierw wirus zainfekuje gardło, a następnie będzie odczuwać suchość, która potrwa 3-4 dni. Następnie wirus połączy się z płynem nosowym, kapie do tchawicy i dostaje się do płuc, powodując zapalenie płuc. Ten proces potrwa od 5 do 6 dni”.

Fałsz: Według CDC i WHO głównymi objawami COVID-19 jest gorączka, kaszel, duszność i trudności w oddychaniu. Zgodnie z szacunkami WHO okres inkubacji wirusa wynosi od jednego do 14 dni.

„Wirus z Wuhan nie jest odporny na ciepło i zostanie zabity w temperaturze 26–27 stopni Celsjusza”. 

Trudno zweryfikować: Jak czytamy na stronie CDC, w tej chwili nie wiadomo czy pogoda lub temperatura mają wpływ na rozpowszechnianie się COVID-19. Zima często sprzyja rozprzestrzenianiu się niektórych wirusów, jednak to nie oznacza, że znikają one na wiosnę czy latem, dlatego też nie można powiedzieć, że ciepło „zabija” wirusy. 

Zrzut ekranu ze strony CDC z 12 marca 2020 r.

Ta plotka prawdopodobnie pochodzi od niedawnej wypowiedzi Donalda Trumpa, prezydenta Stanów Zjednoczonych, który 10 lutego uspokajał swoich rodaków i powiedział, że problem koronawirusa sam się rozwiąże i zniknie, gdy w kwietniu zrobi się trochę cieplej.

Jak ostrzega Isabelle Imbert, specjalistka od koronawirusów Uniwersytetu d’Aix-Marseille, w rozmowie z dziennikarką AFP, nie da się przewidzieć, jak będzie się zachowywał nowy koronawirus.

- Każda przepowiednia byłaby błędna, bo wciąż jest tyle niewiadomych - mówił w lutym Anthony Fauci, dyrektor Amerykańskiego Instytutu Alergii i Chorób Zakaźnych oraz członek prezydenckiej grupy zadaniowej do zwalczania koronawirusa. 

Eksperci wskazują, że na razie jest zbyt wcześnie, by móc przewidywać, czy COVID-19 zniknie z powodu cieplejszej temperatury. 

„[Koronawirus] na powierzchni metalowej będzie funkcjonował przez co najmniej 12 godzin. (...) Może pozostawać aktywny na materiale odzieży od 6. do 12. godzin”.

Trudno zweryfikować: Jak informuje CDC istnieje możliwość zakażenia się COVID-19 poprzez dotknięcie powierzchni lub przedmiotu, na której jest wirus, a następnie skierowanie dłoni w kierunku własnych ust, nosa czy oczu. Jednak nie jest to główna droga rozprzestrzeniania się wirusa. Przenoszenie się koronawirusa częściej odbywa się poprzez drogę kropelkową. 

WHO również podkreśla, że istnieje ryzyko przeniesienia wirusa z zanieczyszczonych powierzchni na ręce. „Koronawirus może utrzymywać się na powierzchni przez kilka godzin do kilku dni (w zależności od rodzaju powierzchni)”, ale jest mało prawdopodobne, by nowy koronawirus był w stanie przetrwać na powierzchniach podczas transportu. Jeśli uważasz, że dana powierzchnia może być skażona, użyj środka do dezynfekcji”. 

Naukowcy z Uniwersytetu w Greifswaldzie w Niemczech opublikowali w styczniu wyniki badań odnośnie utrzymywania się koronawirusów na różnych powierzchniach. Jednak ich badania nie obejmowały COVID-19. 

Z publikacji wynika, że koronawirusy takie jak: SARS, który w 2003 r. zabił 774 osoby lub odkryty w 2012 r. MERS - mogą przetrwać na powierzchniach z metalu, szkła lub plastiku do dziewięciu dni, choć zależy to od temperatury.

„Pij więcej gorącej wody, aby zapobiec tej chorobie. (...) Picie gorącej wody jest koniecznością”.

Fałsz: Nie ma potrzeby zmieniać temperatury wody do picia jeśli chodzi o nawadnianie organizmu. Picie wody jest ważne, ale to zapobiega nie tylko koronawirusom - mówi AFP prof. Brandon Brown z Uniwersytetu Kalifornijskiego. 

- Picie gorącej wody nie zapobiega koronawirusowi. Picie bardzo ciepłej wody może być szkodliwe, ponieważ może spowodować poparzenia. Najlepszym sposobem na ochronę przed COVID-19 jest częste mycie rąk. W ten sposób zostaną wyeliminowane wirusy, które mogą znajdować się na rękach, a to pomaga uniknąć infekcji, która może wystąpić poprzez dotykanie oczu, ust i nosa.

„[Koronawirus] ma dość duży rozmiar (średnica komórki wynosi około 400-500 nm), więc każda zwykła maska ​​(nie tylko funkcja N95) powinna być w stanie odfiltrować tego wirusa”.

Fałsz: Średnica cząstek nowego koronaawirusa waha się między 60 nm a 140 nm, według raportu opublikowanego w lutym 2020 r. przez chińskich naukowców w „The New England Journal of Medicine”. 

Ani CDC, ani WHO nie zalecają noszenia masek w celu ochrony przed chorobami układu oddechowego, w tym COVID-19. Eksperci CDC informują: „Maskę należy nosić tylko wtedy, gdy zaleci ją pracownik służby zdrowia. Powinna być używana przez osoby, które mają COVID-19 i wykazują jego objawy. Ma to ochronić innych przed ryzykiem zakażenia. Stosowanie masek ma kluczowe znaczenie dla pracowników służby zdrowia i innych osób, które opiekują się osobą zakażoną koronawirusem w domu lub w placówce służby zdrowia”. 

Również minister zdrowia Łukasz Szumowski w rozmowie z RMF FM wyjaśniał, że maseczki nie pomagają i nie zabezpieczają przed wirusem, ani przed zachorowaniem. 

„Oprócz częstego mycia rąk, wysoce wskazane i korzystne jest płukać gardło za pomocą Betadyny, aby wyeliminować lub zminimalizować zarazki, które znajdują się jeszcze w gardle (zanim zaczną kapać do płuc), a także wypłukać nos”.

Dr Ashan Pathirana z Biura Promocji Zdrowia w Sri Lance powiedziała dziennikarzom AFP, że to nieprawda. - Wirus przenosi się drogą kropelkową. To, o czym należy pamiętać to unikanie dotykania twarzy w miejscach publicznych, dokładne mycie rąk mydłem i stosowanie środków dezynfekujących na bazie alkoholu.

Podobnie jest z płukaniem nosa, jak informuje dr Paloma Cuchi z WHO, nie ma dowodów na to, że regularne płukanie nosa ochroni przed zakażeniem nowym koronawirusem. - Istnieję pewne dowody na to, że regularne płukanie nosa sola fizjologiczną może pomóc szybciej wyzdrowieć z przeziębienia. Nie wykazano dotąd, aby regularne płukanie nosa zapobiegało infekcjom dróg oddechowych - wyjaśnia dr Cuchi. 

W Polsce 49 przypadków zakażenia

Jak informuje polskie ministerstwo zdrowia łącznie od 4 marca w całej Polsce zdiagnozowano już 49 osób chorych na COVID-19. W czwartek 12 marca zmarła pacjentka, która była hospitalizowana w Poznaniu. Jej stan był ciężki, cierpiała też na inne choroby. Obecnie osoby, u których wykryto tę chorobę, przebywają m.in. w placówkach we Wrocławiu, Ostródzie, Szczecinie, Poznaniu, Krakowie.

Zasięg koronawirusa COVID-19 [MAPA]

Rząd w związku z zagrożeniem koronawirusem poinformował w środę, że placówki oświatowe i szkoły wyższe zawieszają na dwa tygodnie zajęcia. Odwołane są wszelkie imprezy masowe i zawieszona zostanie działalność instytucji kultury, w tym teatrów, kin i muzeów.