„Money” nie wypuścił egzemplarza przedstawiającego Zełeńskiego na koniu z gotówki

Copyright © AFP 2017-2022. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Rzekoma okładka amerykańskiego czasopisma „Money”, która przedstawia prezydenta Ukrainy Wołodymira Zełeńskiego na koniu z gotówki była dziesiątki razy udostępniana od końca czerwca w mediach społecznościowych wraz z twierdzeniem, że magazyn nazwał Zełeńskiego „królem zachodniej korupcji”. To twierdzenie jest jednak fałszywe. Taka okładka nie istnieje, a jej zdjęcie zostało w rzeczywistości cyfrowo przerobione.

„Amerykański magazyn Money umieścił Zełeńskiego na okładce, nazywając go królem zachodniej korupcji” – czytamy w poście opublikowanym 30 czerwca 2022 r.

Wraz z postem udostępniono grafikę, która wygląda jak okładka amerykańskiego magazynu „Money” przedstawiająca prezydenta Ukrainy Wołodymira Zełeńskiego na koniu z banknotów amerykańskich dolarów.

Podobne publikacje były także udostępniane na Twitterze i tysiące razy wyświetlane na Telegramie. Krążyły także w sieci m.in. w języku angielskim, niemieckim i hiszpańskim.

Zrzut ekranu z Facebooka wykonany 7 lipca 2022 roku

Wielu użytkowników mediów społecznościowych udostępniało okładkę, wierząc, że jest to najnowsza czołówka magazynu. „Money” to amerykańskie czasopismo, które ukazywało się w wersji drukowanej w latach 1972-2019. Dziś, magazyn funkcjonuje w wersji elektronicznej, a publikowane na stronie teksty dotyczą finansów, kredytów hipotecznych, ubezpieczeń i bankowości.

Agencji AFP udało się ustalić, że rzekoma okładka to przerobiona cyfrowo grafika, a magazyn „Money” nigdy jej nie opublikował. W dodatku przedstawiciele czasopisma, z którymi AFP się kontaktowała, przekazali nam, że magazyn nigdy nie określił prezydenta Ukrainy „królem zachodniej korupcji”. AFP nie mogła również znaleźć żadnych dowodów na potwierdzenie tego, by kiedykolwiek czasopismo tak zrobiło.

Przerobiona okładka

AFP przyjrzała się uważnie rzekomej okładce, na której nie umieszczono żadnej daty. Co prawda, na okładce nie ma słów „król zachodniej korupcji”, to na okładce pojawiły się takie frazy oskarżające Zełeńskiego o „pranie dolarów amerykańskich podatników”.

Co więcej, w prawym górnym rogu spreparowanej okładki z Zełeńskim, która krąży w internecie można przeczytać frazę: „@FJBUSA”, która okazała się nazwą użytkownika Instagrama. Użytkownik o takiej nazwie w swoim profilu na Instagramie określa siebie jako „satyra/parodia”. Udało nam się również ustalić, że użytkownik udostępnił okładkę z Zełeńskim 23 czerwca 2022 r. Agencja AFP skontaktowała się z użytkownikiem tego konta, w celu ustalenia, czy to on jest autorem grafiki, jednak do czasu publikacji tego materiału nie uzyskała odpowiedzi.

AFP przeprowadziła również odwrotne wyszukiwanie obrazów w Google, dzięki któremu udało nam się ustalić, że rzekoma okładka nie była udostępniana przez żadne wiarygodne źródło. Znaleźliśmy jednak kilka artykułów weryfikujących treści z okładką, które zostały opublikowane przez agencję Reuters i stronę fact-checkingową o nazwie Misbar. Artykuły te wskazywały, że obraz to cyfrowa przeróbka okładki magazynu „Money” z 2016 r.

Rzekoma okładka również nie pojawia się na stronie internetowej magazynu, ani na Twitterze czy Facebooku czasopisma.

Postanowiliśmy się skontaktować z przedstawicielami „Money”. Biuro prasowe czasopisma przekazało AFP, że magazyn nigdy takiej okładki nie publikował. „Okładka została wyraźnie przez kogoś przerobiona” – napisała w emailu 8 lipca 2022 r. do AFP Lixia Guo. Dodała również, że Money nigdy nie nazwało Zełeńskiego „królem zachodniej korupcji”.

Money wytłumaczyło nam też, że autentyczna okładka czasopisma była publikowana w 2016 r. i przedstawiała nie – Zełeńskiego, a brytyjskiego komika Johna Olivera – znanego z prowadzenia programu „Last Week Tonight with John Oliver” nadawanego przez stację HBO.

Przedstawiciele biura prasowego Money przesłali nam również oryginalną okładkę, a wygląda ona tak:

Oryginalna okładka magazynu "Money" z 2016 roku, przesłana do AFP przez biuro prasowe Money 7 lipca 2022 r.

Biuro prasowe Money dodało również, że ostatni numer wersji papierowej czasopisma ukazał się na przełomie czerwca i lipca 2019 r.

AFP zweryfikowała w ciągu ostatnich miesięcy kilka fałszywych lub wprowadzających twierdzeń na temat Wołodymira Zełeńskiego (1, 2) oraz konfliktu w Ukrainie (1, 2).

Wniosek: magazyn Money nie opublikował okładki przedstawiającej Wołodymira Zełeńskiego na koniu z gotówki. Czasopismo nie nazwało też prezydenta Ukrainy „królem zachodniej korupcji”. Obraz to cyfrowa przeróbka okładki z 2016 r.

Konflikt w Ukraina