Nie, w czasie ćwiczeń wojsk NATO w północno-wschodniej Polsce nie doszło do takich zdarzeń

Copyright © AFP 2017-2020. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Kilkaset udostępnień ma publikacja na Facebooku informująca o bójkach między polskimi i amerykańskimi żołnierzami w czasie ćwiczeń wojskowych Tumak-20. Kilku żołnierzy z obrażeniami głowy miało trafić do szpitali. Przedstawiciele zarówno polskiej, jak i amerykańskiej armii, zdementowali te doniesienia. Wypowiedzi rzecznika 16 Dywizji Zmechanizowanej oraz dowódcy Grupy Bojowej NATO zostały wymyślone. 

Posty z opisem rzekomej bójki ukazały się na Facebooku 30 listopada po polsku (1, 2) i po rosyjsku  (1,2 ). Według nich, rzecznik prasowy 16. Dywizji Zmechanizowanej mjr Marek Nabzdyjak miał powiedzieć (zachowaliśmy oryginalna pisownię): „podczas ćwiczeń między żołnierzami armii amerykańskiej a ich polskimi kolegami doszło do konfliktu. Powodem było chamskie zachowanie Amerykanów. Po kolacji grupa pijanych żołnierzy amerykańskich zaczęła obrażać Polaków nazywając ich polskimi świniami, wyrażając te swoje niezadowolenie z warunków pobytu i poziomu wyszkolenia żołnierzy 15. Brygady. W związku z tym doszło do bójki, w której niektórzy polscy żołnierze doznali ciężkiego urazu głowy. Komisja MON prowadzi dochodzenie służbowe”.
Informację miał potwierdzić dowódca Batalionowej Grupy Bojowej NATO ppłk Jeffrey Higgins, który winę za rzekome zajścia miał zrzucić na „niski poziom dyscypliny wśród polskich żołnierzy”.

Zrzut ekranu z Facebooka z 30 listopada 2020 r.

Link odsyła do dłuższego artykułu na stronie Niezależnego Dziennika Politycznego, dobrze nam znanego z wielu fałszywych informacji.   

Dwie trzecie artykułu odnoszą się do prawdziwych informacji o ćwiczeniach wojskowych Tumak-20, które odbyły się pod koniec listopada w północno-wschodniej Polsce. Jedynie dwa ostatnie akapity zawierają fałszywe treści.    

Ćwiczenia, które się odbyły

Ćwiczenia o których czytamy na stronie rzeczywiście się odbyły.
„TUMAK-20 to najważniejszy sprawdzian 16 Dywizji Zmechanizowanej” - czytamy w aktualnościach na stronie Wojska Polskiego. W ćwiczeniach od 18 do 27 listopada wzięło udział 5 tysięcy żołnierzy Wojska Polskiego i natowskiej grupy bojowej. W ostatnim dniu ćwiczeń mówił o nich minister obrony Mariusz Błaszczak w wywiadzie dla Radia Olsztyn.

Zrzut ekranu ze strony Radia Olsztyn z 7 grudnia 2020 r.

Wypowiedzi, których nie było

Zapytaliśmy przedstawicieli zarówno polskiej, jak i amerykańskiej strony czy informowały o rzekomej bójce. 
- Informuję, że materiał prasowy jak i przytoczona wypowiedź oficera prasowego 16 Pomorskiej Dywizji Zmechanizowanej w tzw. Niezależnym Dzienniku Politycznym jest typową dla tego portalu dezinformacją, fake news-em mającym na celu świadomie wprowadzić w błąd potencjalnych odbiorców. Treść komunikatu została świadomie zmanipulowana, cytowanych słów nigdy nie wypowiedziałem - przekazał w mailu do AFP oficer prasowy 16 PDZ mjr Marek Nabzdyjak.

Zrzut ekranu z Outlooka z 7 grudnia 2020 r.

W piątek, 4 listopada, swoje dementi przekazał nam również rzecznik Batalionowej Grupy Bojowej NATO Ryan Donald:

- Wpis na Facebooku z 30 listopada zawiera całkowicie sfabrykowane cytaty, które przypisano dowódcy Batalionu Grupy Bojowej NATO. Taka wypowiedź nigdy nie miała miejsca - napisał w mailu do AFP Ryan Donald rzecznik prasowy Dowództwa Wielonarodowej Dywizji Północny - Wschód. 

Zrzut ekranu z Outlooka z 7 grudnia 2020 r.

Zdjęcie z 2017 r. 

Jeśli chodzi o zdjęcie, to odnaleźliśmy je przy pomocy odwrotnego wyszukiwania obrazem w Google Images. Zrobił je fotograf warszawskiego biura Associated Press Czarek Sokołowski w 2017 r. podczas uroczystości powitania wojsk NATO w Orzyszu. Nie ma nic wspólnego z ćwiczeniem Tumak-20 pod koniec listopada.

Zrzut ekranu ze strony APImages z 7 grudnia 2020 r.

Strona pisząca często i źle o polskich żołnierzach

W ciągu ostatnich dwunastu miesięcy opisaliśmy w sumie siedem przypadków dezinformacji z tej strony, wśród których dominowały takie które rzucają negatywne światło na amerykańskich i polskich żołnierzy. Zweryfikowaliśmy publikacje o wozach pancernych, które rzekomo miały niszczyć polską wieś, o rzekomym skatowaniu przez żołnierzy amerykańskich mieszkańca Orzysza na Mazurach, a także o rzekomej śmierci polskiego żołnierza w irańskim ataku na bazy w Iraku oraz o przeniesieniu broni nuklearnej z Turcji do Polski. Strona opublikowała też fałszywe informacje o masowych porwaniach dzieci w Polsce i sfabrykowany wywiad dla brytyjskiej gazety The Telegraph o polskich turystach w Dubaju

Według Rzeczpospolitej, Niezależny Dziennik Polityczny to najbardziej jaskrawy przejaw dezinformacji, która uderza w polskie wojsko. Pisały o nim OKO.Press oraz Gazeta Wyborcza.

Podsumowując: publikacja na Facebooku o bójkach między polskimi i amerykańskimi żołnierzami w czasie ćwiczeń wojskowych Tumak-20 to kolejny fake news opublikowany na stronie fabrykującej dezinformację o polskim wojsku i NATO. Przedstawiciele zarówno polskiej, jak i amerykańskiej armii, zdementowali te doniesienia.