Wypowiedź przewodniczącego Związku Ukraińców w Polsce o Wołyniu została wygenerowana przez AI
- Opublikowano 22/01/2026, 15:32
- Przeczytasz w ciągu 3 minut
- Autor: Maja CZARNECKA, AFP Poland
Zbrodnie popełnione przez ukraińskich nacjonalistów w 1943 roku na Wołyniu oraz trwające ekshumacje ofiar to jeden z trudnych tematów w historii obu narodów, który często generuje dezinformację w sieci. W styczniu 2026 roku w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie zawierające rzekomo wypowiedź Mirosława Skórki, przewodniczącego Związku Ukraińców w Polsce, który miał bagatelizować rolę Ukraińców w zbrodniach. Jednak w rozmowie z AFP oświadczył on, że nagranie to jest „deepfakiem”. Przeprowadzona przez AFP analiza przy pomocy narzędzi do detekcji sztucznie wygenerowanego dźwięku wykazała, że ścieżka dźwiękowa nagrania została wytworzona przy użyciu narzędzi AI. Zauważyć można, że ruch ust nie pasuje do rzeczywistego dźwięku, co świadczyć może o tym, że mamy do czynienia z przerobionym nagraniem. AFP ustaliła również, że zmanipulowane wideo pierwotnie opublikowano na koncie, które nie należy do przewodniczącego związku.
„'Ukraińcy nie ponoszą żadnej winy za tragedię Wołyńską' Мирослав Скірка (Mirosław Skórka) prezes Związku Ukraińców w Polsce (finansowanego z budżetu Polski). Że mu nie wstyd tak kłamać....”, głosi post na Facebooku z 16 stycznia 2026 roku z dołączonym do niego nagraniem wideo, na którym rozpoznać można przewodniczącego Związku Ukraińców w Polsce Mirosława Skórkę.
Słyszymy jak mężczyzna zdaje się mówić: „Jak można obwiniać wyłącznie Ukraińców? UPA desperacko broniła niepodległości Ukrainy, szczególnie przeciwko reżimowi komunistycznemu, wobec którego my i Polacy staliśmy razem w opozycji solidarnie. A nawet w 1943 roku była to wzajemna strategia przetrwania. Ale naród ukraiński ma prawo pamiętać swoich bohaterów, którzy walczyli o wolność.”
Ten sam film z tym samym twierdzeniem był udostępniany na wszystkich profilach bloga Centrum Usług Prawnych (CUP) na Instagramie i platformie X. CUP przedstawia się jako „kancelaria prawna”, prowadzi blog z wiadomościami o Polsce i świecie, których kilka AFP Sprawdzam obaliło w przeszłości ( tutaj, tutaj, tutaj i tutaj). Wygląda, że jest ono nową wersją innego profilu - Lega Artis - który wcześniej rozpowszechniał prorosyjską dezinformację, i którego fałszywe twierdzenia AFP również wielokrotnie weryfikowała (tutaj, tutaj, tutaj).
Przeprowadzona przez agencję AFP weryfikacja wykazała, że dźwięk w filmie został wygenerowany przy użyciu sztucznej inteligencji, a źródłem nagrania jest konto na X, które nie jest oficjalnym kontem przewodniczącego związku.
Zauważyliśmy, że ruch ust nie pasuje do wypowiadanych słów.
Odwrotne wyszukiwanie wideo doprowadziło nas do długiego wywiadu z Mirosławem Skórką, opublikowanego na kanale Lviv Media na YouTube 1 października 2025 roku.
Przesłuchaliśmy cały wywiad dotyczący m.in. ekshumacji przeprowadzanych w Ukrainie i nie znaleźliśmy w nim stwierdzenia sugerującego, że „Ukraińcy nie ponoszą żadnej winy za tragedię wołyńską”.
Jednak zauważyliśmy to samo tło z oknem i identyczną koszulę dżinsową, co sugeruje, że pod fragment wywiadu podłożono wygenerowany przez AI dźwięk.
Wyszukiwanie według słów kluczowych na innych platformach doprowadziło nas do tego samego nagrania zamieszczonego 14 stycznia 2026 roku na platformie X ze zdjęciem profilowym Mirosława Skórki, flagami polską i ukraińską. Profil ten został utworzony w październiku 2024 roku, a jako miejsce założenia go podano miasto Gdynia, podczas gdy Związek Ukraińców w Polsce ma swoją siedzibę w Warszawie i używa warszawskiego adresu.
Zauważyliśmy też, że link do strony organizacji jest błędny: „ukraincy.og.pl” zamiast „ukraincy.org.pl”.
Związek Ukraińców w Polsce nie ma konta na platformie X – jedynie na Facebooku i YouTube, i ich strony graficzne wyglądają inaczej.
Dysponujemy zrzutem ekranu konta na X (poniżej), zanim zostało ono zawieszone 21 stycznia. Na facebookowym koncie organizacji link do strony wyświetla się poprawnie „ukraincy.org.pl”.
Na oficjalnym koncie organizacji na Facebooku oraz na jej stronie Związek opublikował ostrzeżenie informujące, że nagranie jest „deepfakiem”. „Materiał wideo przedstawiający wizerunek Prezesa Związku, Mirosława Skórki, wraz z przypisywaną mu wypowiedzią, jest nieprawdziwy. Nagranie to nie przedstawia autentycznej wypowiedzi Mirosława Skórki. Zostało ono wytworzone w sposób zmanipulowany, z wykorzystaniem technologii sztucznej inteligencji (tzw. deepfake), poprzez montaż obrazu i dźwięku. Materiał video ma charakter dezinformacyjny, który ma wprowadzać opinię publiczną w błąd i podsycać napięcia społeczne.” – czytamy w oświadczeniu z 20 stycznia.
Mirosław Skórka przekazał AFP w rozmowie telefonicznej 21 stycznia: „To fałszywe konto. Nie korzystam z konta na X. Zgłosimy to jako dezinformację do NASK.”
Szukając na X profilu organizacji znaleźliśmy kolejne fałszywe konto z tym samym błędnym odnośnikiem do strony „ukraincy.og.pl”. Do czasu naszej publikacji było aktywne.
Audio wygenerowane przy użyciu sztucznej inteligencji
Analiza dźwięku nagrania przeprowadzona przy pomocy wtyczki InVID-WeVerify plugin, korzystającej z aplikacji Hiya do rozpoznawania sztucznie wygenerowanych połączeń głosowych, wykazała 99-procentowe prawdopodobieństwo, że ścieżka dźwiękowa w filmie została stworzona przy użyciu sztucznej inteligencji.
Przeprowadziliśmy dodatkowo analizę audio tego samego nagrania przy użyciu narzędzia Deepfake-total.com, stworzonego przez Instytut Fraunhofera ds. Bezpieczeństwa Stosowanego i Zintegrowanego, czołowej instytucji badawczej w Niemczech, które wykazało, że prawdopodobieństwo, iż ścieżka dźwiękowa nagrania została sztucznie wygenerowana, wynosi 100 procent.
Więcej weryfikacji AFP na temat wojny w Ukrainie można przeczytać tutaj, a na temat treści wygenerowanych przez AI treści tutaj.
Copyright © AFP 2017-2026. Jakiekolwiek komercyjne wykorzystywanie powyższych treści wymaga subskrypcji serwisu. Więcej informacji znajdą Państwo pod tym linkiem.
Zastanawiasz się czy informacja jest prawdziwa? Napisz do nas. Sprawdzimy
Skontaktuj się z nami
